Wat de officiële reisadviezen zeggen
Het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken en de Belgische FOD Buitenlandse Zaken geven per land een reisadvies met kleurcodes. Voor Tsjaad staan de grensgebieden met Libië, Soedan, Niger en Nigeria en de hele Tsjaadmeerregio al jaren op rood: niet reizen. Voor grote delen van het overige land, inclusief de hoofdstad, geldt doorgaans een oranje advies: alleen noodzakelijke reizen. Kleuren, grenzen van gebieden en formuleringen worden regelmatig bijgesteld, soms binnen enkele dagen na een incident.
Deze pagina beschrijft die adviezen; ze vervangt ze niet. Raadpleeg voor vertrek en vlak voor je vlucht het actuele advies bij het ministerie zelf, schrijf je in voor de informatiedienst voor reizigers van je eigen overheid en controleer wat je reisverzekering doet bij een oranje of rood advies — veel polissen dekken schade in een rood gebied niet. Ook je annulerings- en repatriëringsdekking hangt aan die kleur.
Waar de risico’s vandaan komen
De rode gebieden hebben elk hun eigen achtergrond. Rond het Tsjaadmeer en in de provincie Lac zijn gewapende groepen actief die vanuit Nigeria en Niger opereren; er vallen met regelmaat doden bij aanslagen op dorpen en legerposten. In het oosten, in Ouaddaï en Sila, drukt de oorlog in Soedan sinds 2023 zwaar op de grensstreek: honderdduizenden vluchtelingen kwamen het land binnen en de spanningen in de kampen en op de wegen namen toe. In het noorden, langs de Libische grens, spelen smokkel, illegale goudwinning en gewapende bendes een rol.
Daarnaast is er het politieke risico. Tsjaad kende in de afgelopen decennia meerdere gewapende opstanden en machtswisselingen, en na de dood van president Idriss Déby in 2021 volgde een lange overgangsperiode met periodes van onrust en tijdelijke uitgaansverboden. Demonstraties in de steden kunnen hard uiteengaan; het internet is meermaals afgeknepen. Blijf weg van samenscholingen en volg wat je gastheer of chauffeur zegt.
De hoofdstad en het zuiden
In N’Djamena is het dagelijkse risico voor bezoekers vooral kleine criminaliteit: zakkenrollerij op de markten, tasjesroof vanaf een brommer en inbraak. Loop na donker niet alleen over straat, neem een auto in plaats van een motortaxi en houd telefoon en geld uit het zicht. Militaire objecten, de presidentiële wijk, bruggen en de luchthaven fotografeer je niet. In de zuidelijke steden als Moundou en Sarh is het beeld vergelijkbaar, met daarnaast lokale conflicten tussen boeren en veehouders die op het platteland kunnen oplaaien.
Onderweg: controleposten, mijnen en pech
Op alle uitvalswegen staan controleposten van politie, gendarmerie of leger. Je paspoort, visum en eventuele reisvergunning worden gecontroleerd; houd alles binnen handbereik, blijf beleefd en fotografeer niets. Rijden na zonsondergang is buiten de stad af te raden vanwege ongeremd verkeer, vee op de weg en overvallen. Reis in het noorden nooit met één voertuig: erkende organisaties rijden in konvooi met satelliettelefoon, reservebrandstof en water.
Concreet risico: in het uiterste noorden liggen nog niet-geruimde mijnen en niet-ontplofte munitie uit de oorlogen met Libië, onder meer in de Aouzou-strook en rond militaire stellingen in Tibesti. Verlaat daar nooit bestaande sporen en loop niet zomaar een wadi in.
Voorbereiding die het verschil maakt
Reizigers die Tsjaad bezoeken doen dat vrijwel altijd via een organisatie die het land kent, met eigen chauffeurs, vergunningen en contacten. Dat is geen luxe maar de kern van de veiligheidsvoorbereiding: die partij weet welke route vandaag rijdbaar en verstandig is. Regel verder een verzekering met repatriëring per vliegtuig, laat een kopie van je papieren thuis achter, spreek vaste contactmomenten af en zorg dat je vaccinaties en malariapreventie op orde zijn, zoals beschreven bij vaccinaties. Plan je reis bovendien in het droge seizoen, want in de regentijd zijn wegen onbegaanbaar en hulp ver weg; zie de beste reistijd. Niemand kan je garanderen dat een reis naar Tsjaad zonder incidenten verloopt; wat je wel kunt doen is het risico verkleinen en de officiële instanties leidend laten zijn.